Sanayileşme Sonrası Kentsel Dönüşüm Süreçlerinin Coğrafi Analizi: Bursa Tabakhaneler Bölgesi Örneği
Makale özeti: Ülkemizdeki şehirlerin 1950’lerden itibaren yaşadığı sanayileşme serüveni, kentlerimizdeki mekânsal değişimin ve demografik dönüşümün başlıca nedenlerinden biridir. Kentsel alanlarda bu sürece bağlı ortaya çıkan mekânsal sorunlar, özellikle büyükşehirlerimizde daha fazla hissedilmiştir. Bu bağlamda gerek plansız kentleşme hareketleri gerekse kentlerimizin fiziki taşıma kapasitesinin zorlanması nedeniyle kentsel dönüşüm, bir çözüm aracı olarak ortaya çıkmıştır. Kentsel alanların içerisinde yer alan sanayi unsurlarının işlevini kaybetmesi nedeni ile oluşan atıl sahalar, kentsel dönüşümün uygulandığı alanlardan biridir. Bu araştırmanın mekânsal kapsamı olan Tabakhaneler Bölgesi, bu özelliği nedeni ile örneklem sahası olarak seçilmiştir. Araştırmanın amacı örneklem sahasında kentsel dönüşüm sonucunda meydana gelen sosyo-mekânsal değişimi ortaya koymaktır. Nitel araştırma metodolojisi ile hazırlanan bu çalışmanın uygulama boyutu iki aşama üzerine inşa edilmiştir. Birinci aşamada Urban Atlas verisi (2012), Google Earth (2012-2025) ve Google Sokak Görüntüleri (2014) kullanılarak kentsel dönüşümden önceki ve sonraki mekânsal durum ortaya konulmuştur. İkinci aşamada yarı-yapılandırılmış görüşme formları aracılığıyla örneklem sahasında 15 katılımcı ile derinlemesine görüşmeler gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın sonuçları gösteriyor ki kentsel dönüşüm süreci, sanayi alanlarının konut unsurlarına dönüşmesiyle birlikte fiziksel çevrede belirgin bir iyileşme sağlamıştır. Sosyal donatı alanlarının henüz tamamlanmamış olması, inşaat sürecine bağlı çevresel sorunlar, gayrimenkul değerleri ile mülkiyet temelli ekonomik yükler, dönüşümün sosyo-mekânsal etkilerinin katılımcılar tarafından farklı şekillerde deneyimlendiğine işaret etmektedir. Öte yandan dönüşüm sürecinin, mahalle sakinlerinin yaşam kalitesini iyileştirmesinin yanında yerinden edilme endişelerini eş zamanlı olarak ortaya çıkardığı görülmektedir.
Yayın bilgileri: Dergi: Journal of Literature and Humanities · Yazarlar: Soner Duman, Hatice Karaoğlu, Hazal Aksoy, Ayşe Hilal Ayarkın · DOI: 10.55590/literatureandhumanities.1816261
